搜尋

顯示具有 滿蒙漢合璧教科書 標籤的文章。 顯示所有文章
顯示具有 滿蒙漢合璧教科書 標籤的文章。 顯示所有文章

《滿蒙漢合璧教科書》目次

按:此處羅馬化文字版皆由個人識讀而轉錄,所據書檔略顯模糊,誤讀疎漏在所難免,遇有疑處當另行復查,切勿盡信。

【第二冊】
學堂孔融孝子曉日衣服蜻蜓采菱歌燈花讀書司馬溫公誑語食瓜遊戲貓鬬、體操歌、公園楊布勿貪多馴犬、猴戲、 中秋器具潔淨蟋蟀菊花日時洗衣鴉與鴨文彥博兵隊之戲犬啣肉守株待兔居室朋友相助歸家遇雨職業父母之恩方位姊妹衛生年月冬季烹飪松竹梅、不倒翁、考試、放假歌

【第三冊】
元旦吉凶劉寬多言無益橐駝人影傅迪黃鶯蕭遙欣妝飾禁忌偶像擊毬小兒戲具謠牝狗宋太祖韓樂吾蝴蝶多食之害邴原鷸蚌相爭羣羊杞人憂天地球、續、 長江匡衡繡花枕兵器競渡愛兄魏文侯大言野彘夏至諺不潔之害勤動梟逢鳩二虎憫農詩女子宜求學兄弟入學大雨家書

【第四冊】
太陽蝙蝠樂正子春瓦塔星期園遊貧富范式牧童誑語鴉好諛田舍愛弟小鳥鴿體操之益競走拔河食果不識字承宮游魚中國禹治水造屋螘與蟬藤與桂刻舟求劍勿謾語華盛頓慈烏夜啼鴉片纏足之害、續、告假狐與鷺貪得之獅羣鼠陳平分肉貿易誠實童子聚食管仲師老馬三牛手足口腹孔子新製布裘鬼神完顏仲德之妻女子宜讀書朋友

【第五冊】
立身田仲野馬童汪踦楚滅陳叢樹刺虎春日謠、續、子奇盧氏陳世恩、清明、紙鳶、五德、祀蛇張天師國王子、鳥、鴉食貝、墨、 帳簿、撲滿、瘞金、茅容、秦西巴、 人之一生、音樂物類、豆、 海大魚、死國、京師上海愚公移山曲突徙薪少婦殺賊、詠懷詩、五路財神、 夢蛙、盲跛相助、漆室女、治家、孟母、 劉愚之妻、學堂衛生、溫泉石灰煙草之害、牧者、驢與騾、假書

【第六冊】
地球大勢我國疆域、續、徐偃王、孔子順、 牡鹿、螺與小魚、凌霄花、露、續、 雹、爭影山鼠報德奇異植物押忽大珠周幽王荀灌、慎疾、戒惰、汽機、 續、舟車指南針、樵夫、舟人、 跳繩、雞雀、、狐欺山羊、二蟹、 愛兄、薄葬、梟鳴、羣螘、高瓊、 金錯刀行、回聲、捉迷藏、廢物、油、 醬、織布、共織、遇熊、天津漢口、猴、虎、戒妄、村人、 畫鬼、漆、煤、室梅、寬待僮僕、 齊景公、物質、冰、孔子高、魯寡母

【第七冊】
空氣、續、走馬燈、勤勉、時辰鐘、 續、黔之驢、臨江之麋、永某氏之鼠、飛鳥、 家禽、牛馬、牡丹芍藥、杏園中棗樹、少慧、 鮑氏子、寒暖五帶之生物、續、四行、 緹縈太湖、石鐘山、虎邱、陸運水運旅館、戒惰、陶侃、誠實學生、 李園童子、論葬、續、譏堪輿、爭毬、 同類相殘、麻、蔬菜、異寶、趙奢、 緜羊、傳書鴿、尚勇、趙武靈王、魏乳母、 家用、續、郵政電報電話嵩山洞庭湖、傳染病、續、 雷電、續、製糕、續、投報

【第八冊】
獨立自尊一、獨立自尊二、獨立自尊三、萬里長城海底星命、擇日、水汽循環之理、續、勸孝、 續、燕詩、顯微鏡、種痘、續、 貓與狐、賑饑、泰山、重九約友人登高書、藝菊、 鸚鵡、豹、先學後遊、塙保己一、堅忍、 兵役、續、女將、動物自衛之具、樹藝、 清潔、毋側聽、毋窺私書、游歷之樂、沙漠、 續、讓金、戒爭、魚、蜘蛛、 力學、續、采珠、金屬錢幣、 續、續、吹竹、不欺死友、雪人、 白雪歌、基督教、續、義和團、續、 無鬼、農、租稅、續、合同

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第十五課 陳世恩

tofohoci tacibure kicen, cen ši en', 第十五課 陳世恩

cen halangga ahūn deo ilan nofi, 陳氏兄弟三人
cen ši en' se jacin, 世恩齒居次
terei ilaci deo efime sargašara de amuran, 其季好嬉遊
erde tucifi dobori bederembi, 晨出夜歸
ahūn mudan mudan i targabure gisun gaihakū, 伯屢戒不聽
cen ši en' hendume, 世恩曰
tob sere gisun be tafulaci ojorakū be dahame, 正言不足以入
untuhuri senggime be kokirame, 徒傷愛
tusa akū kai sefi, 無益也
tereci dobori tome beyei uce be tuwakiyame, 於是每夜親守戶
ilaci deo be aliyame, 以待季
beye galai yaksime yooselafi, 手自扃鑰
urure šahūrara ebire halukan ojoro be fonjifi, 問以飢寒飽暖
jobošome gosire buyenin, 憂恤之情
derei cira de tuyembufi, 見於顏面
uttu gesengge ududu mudan, 如是者數次
ilaci deo teni ambula yerteme aliyafi, 季乃大悔
dahūme yamjishūn bedererakū. 不復暮歸

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第十四課 盧氏

juwan duici tacibure kicen, lu halangga, 第十四課 盧氏

jeng ii dzung ni boode iletu hūlha de duribure de, 鄭義宗家為盜所劫
booi urse gemu ukame jailaha, 家人皆竄匿
ini eme se sakdame ofi, 其母年老
jailame geneme mutehekū, 不能去
jeng ii dzung ni sargan lu halangga, 義宗妻盧氏
beyebe ibebufi emeke i ashan de ilime, 挺身立姑側
iletu hūlha de jafabume tantame elei bucembi, 為賊捽捶幾死
iletu hūlha yoha, 賊去
weri aide teile gelerakū seme fonjiha de, 人問何獨不懼
lu halangga hendume, 盧氏曰
niyalmai gasha gurgu ci encu ojorongge, 人之所以異於禽獸者
jurgan be same ofi kai, 為知義也
adaki falgai hafirahūn jobolon, 鄰里急難
hono aitubume geneci acara bade, 尚當赴救
emeke de bisire be ai hendure, 況在於姑
waliyaci ombidere, 可委棄耶
tumen de emgeri tuksicuke jobolon bici, 萬一危難
aika teile banjici acambio. 豈宜獨生

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第十三課 子奇

juwan ilaci tacibure kicen, dzi ki, 第十三課 子奇

dzi ki juwan jakūn se de, 子奇年十八
ci ejen o babe dasabume, 齊君使治阿
juraka manggi, 既行
ci ejen ini se asihan ofi, 君以其少也
unggihe be aliyafi, 悔遣之
uthai takūrara niyalma be takūrame dzi ki be farganaha amala, 乃使使者追子奇
takūrara niyalma amasi marifi boolame hendume, 使者返報曰
dzi ki urunakū o babe dasame mutembikai, 子奇必能治阿矣
terei emgi sejen terengge, 其共載者
gemu mergen niyalma ofi kai sehe, 皆賢者也
dzi ki o bade isinaha manggi, 子奇既至阿
usin nimalan be huwekiyebume kiceme, 勸課農桑
terei irgen be jiramilame bilume, 厚撫其民
tere ucuri wei gurun i cooha isinjifi, 會魏師至
o ba i niyalma ama jui be tatame, 阿人父牽子
ahūn deo be gaifi, 兄率弟
cisui cooha be tucifi afara de, 以私兵出戰
uthai wei gurun i cooha be gidaha. 遂敗魏師

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第十一課 春日謠

juwan emuci tacibure kicen, niyengniyeri inenggi leyecun, 第十一課 春日謠

niyengniyeri abka isinjire de, 春日至
niyengniyeri boco yangsangga, 春色麗
dalan i ergide fulha fodoho niowanggiyan, 隄邊楊柳綠
guilehe i ilha fulgiyan soktoro adali, 杏花紅似醉
šolo inenggi dergi guwali tucifi, 暇日出東郊
dergi guwali sebjelere baita labdu, 東郊多樂事
sargašara antahasa temšeme niyengniyeri tuwabun be baime, 遊客競尋春
tacire urse mujin be ilibure be erehunjeme, 學人期立志
goroki goroki julergi alin be hargašame, 迢迢望南山
jugūn goromime isinara de mangga ocibe, 路遠莫之致
yaburelame dahūme yaburelame oci, 行行重行行
minggan ba inu ja henduci ombi, 千里亦云易
musei jergi urse jing bithe hūlame bisire de, 吾曹方讀書
bithe hūlara de inu erei adali ombi. 讀書亦如是


juwan juweci tacibure kicen, sirarangge, 第十二課 續

niyengniyeri šun golmin, 春日遲
niyengniyeri elden bedereme, 春光歸
giyangnan orho moo luku, 江南草木長
geren gasha ishunde emgi deyeme, 衆鳥相與飛
terei toro foyoro i ilha be tuwaci, 相彼桃李花
giltari niowari giltaršame, 爛然揚光輝
erinde dulembime gururakū ohode, 過時而不采
bolori orho ici layara hamime, 將隨秋草萎
buyerengge agu de jurhun i helmen be hairame, 願君惜寸陰
tacire de erin be amcaci acambi, 為學當及時
se mulan muke dulere adali, 年華如逝水
emgeri geneme maribuci ojorakū, 一去不可回
asihan ciksin kiceme hūsutulerakū oci, 少壯不努力
sakda amba oho manggi untuhuri usame akambikai. 老大徒傷悲

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第八課 叢樹

jakūci tacibure kicen, weji moo, 第八課 叢樹

ayan edun daha amala, 大風之後
ahūn deo juwe nofi, 兄弟二人
guwali tulergide yabure de, 行郊外
jugūn i dalbade emu aniya goidaha jakdan, 見道旁一老松
den ici udu juwan jušuru, 高數十尺
amba tebeliyen isire muwa, 大可合抱
edun de lasihibume tuhefi, 為風所拔
hetu na i ninggude deduhe be sabufi, 橫臥地上
geli udu okson oksofi, 又數武
weji moo ci duleci, 過叢林
kokirarangge dembei komso, 則損傷殊少
weji i dolo ajige moo udu da, 叢中小樹數株
inu kokirarangge akū, 亦無恙
deo ahūn de fonjime, 弟問兄曰
edun amba moo be lasihibume tuheme mutembime, 風能拔大樹
ajige moo be lasihibume tuheme muterakūngge, 而不能拔小樹
ainu, 何也
ahūn hendume, 兄曰
amba moo emhun ilime, 大樹孤立
tuttu lasihibume tuhere de ja, 故易拔
ajige moo fik seme banjihangge, 小樹叢生
tuttu lasihibume bijara de mangga sehebi. 故難摧

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第四課 童汪踦

duici tacibure kicen, buya juse wang ki, 第四課 童汪踦

lu gurun ci gurun i baru lang ni bade afara de, 魯與齊戰於郎
lu gurun i cooha burulame ukaka be, 魯師敗而逃
gung šu ioi žin ucarafi, 公叔禺人見之
usame hendume, 泣曰
dergi bodome muterakū, 上不能謀
hafasi buceme muterakū oci, 士不能死
aibe gurun ombi, 何以為國
bi emgeri gisurehe kai sefi, 我則既言之矣
gelhun akū kicerakūn, 敢不勉乎
uthai adaki buya juse wang ki i emgi, 乃與其鄰童汪踦
ci gurun i cooha de genefi, 入齊師
gemu bucehebi, 皆死焉
lu gurun i niyalma hahardaha niyalmai dorolon i wang ki be icihiyame sindaki sere be, 魯人欲以成人之禮葬汪踦
kungdzi de fonjiha de, 問於孔子
kungdzi hendume, 孔子曰
kalka gejun jafafi boihoju jekuju be dalime mutehe, 能執干戈以衛社稷
uthai aldasi de oburakū seme, 雖欲無殤也
inu ojorakū sere ba akū sehebi. 不亦可乎

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第三課 野馬

ilaci tacibure kicen, bigan i morin, 第三課 野馬

bigan i morin filtahūn kūwangtahūn i bade feksire, 野馬行於空曠之地
ejelefi ongko obume, 據之為牧場
buhū duleme, 鹿過
orho be hūlhame suwangkiyafi, 竊囓其草
morin buhū be fargame, 馬追鹿
isikakū ofi, 不及
ambula korsofi, 恨甚
karulaki seme, 欲報之
uthai niyalma de hebešeme, 乃謀諸人
niyalma hendume, 人曰
si unenggi mini jojin hadala be alime mutere ohode, 汝苟能就吾銜轡
simbe yalume buhū be kiceki sefi, 則將乘汝以圖鹿
morin ekšeme kimun be karu gaiki seme, 馬急復仇
oha, 諾之
enggemu tohobuha manggi, 既鞍
morin ulhime hendume, 而馬悟曰
bi mini kimun be karu gaire be kiceki seme, 吾欲圖復吾仇
elemangga forgošome beye be niyalma de takūršabumbidere sehebi. 乃轉以身為人役也

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第二課 田仲

jai tacibure kicen, tiyan jung, 第二課 田仲

ci gurun de sula saisa tiyan jung serengge bi, 齊有居士田仲者
ci wang jiramin fulun i ujimbime, 齊王養以厚祿
baita be afaburakū, 而不貴以事
tiyan jung elhe ofi, 田仲安之
kioi gu acanambime, 屈穀往見
ini baru hendume, 而謂之曰
bi hoto bi, 吾有匏
fili wehei adali, 堅如石
jiramin bime kumdu akū, 厚而無竅
alibume buki sefi, 願獻之
tiyan jung hendume, 仲曰
hoto be wesihulerengge, 所貴夫匏者
terei jalin tebuci ombikai, 為其可以盛也
te jiramin gojime kumdu akū oci, 今厚而無竅
hūwakiyafi jaka be tebume muterakū be dahame, 則不能剖以盛物
bi baitalarangge akū sehede, 吾無所用之
kioi gu hendume, 屈穀曰
te agu niyalma de hargašame ergen hetumbume, 今君仰人而食
inu niyalmai gurun de tusa akū, 亦無益於人國
ainci fili hoto i duwali ombidere sehebi. 殆堅匏之類也

《滿蒙漢合璧教科書》第八冊第六課 星命

ningguci tacibure kicen, feten usiha hesebun, 第六課 星命

niowanggiyan niohon fulgiyan fulahūn suwayan sohon šanyan šahūn sahaliyan sahahūn, 甲乙丙丁戊己庚辛壬癸
erebe abkai cikten sembi, 是謂天干
singgeri ihan tasha gūlmahūn muduri meihe morin honin bonio coko indahūn ulgiyan, 子丑寅卯辰巳午未申酉戌亥
erebe na i gargan sembi, 是謂地支

julgei niyalma cikten gargan i gebu be banjibufi, 古人制干支之名
aniya biya inenggi erin i temgetu be ejehe dabala, 以記年月日時之號耳
šumin gūnin bifi terei dolo baktambuhangge waka kai, 非有深意寓其中也
amaga jalan i fangga niyalma i feten usiha hesebun be gisurerengge, 後世術士之言星命者
uthai niyalmai wesihun fusihūn yadahūn bayan aldasi jalgan be, 輒謂人之貴賤貧富夭壽
gemu hesebun de bi, 皆主於命
terei banjiha erin i cikten gargan be tuwame, 視其生時之干支
emu jalan i jobolon hūturi be aname bodoci ombi sehede, 可推終身之禍福
jalan i niyalma hūlimbuci, 世人惑之
ten i mentuhun seci ojoro dabala, 可謂至愚也已

musei gurun i niyalmai anggala be duin tumen tumen seme tukiyehebi, 我國人口號稱四萬萬
hanciki erin i uherileme bodoro urse henduhe songkoi, 依近時統計家言
emu erin i banjiha ton, 一時生產之數
acangge juwe minggan nadan tanggū fulu niyalma bahambi seme, 當得二千七百餘人
terei aniya biya inenggi erin i cikten gargan, 其年月日時之干支
yargiyan i encu akū kai, 固無以異也
yala fangga niyalma i gisun i adali oci, 果若術士言
ere juwe minggan fulu niyalmaningge, 則此二千餘人者
terei wesihun fusihūn yadahūn bayan aldasi jalgan, 其貴賤貧富夭壽
emu adali akūngge akū hamimbikai, 將無一而不同矣
abkai fejergi de aika ere giyan bio. 天下甯有是理耶

《滿蒙漢合璧教科書》第八冊第五課 海底

sunjaci tacibure kicen, mederi fere, 第五課 海底

mederi muke boljon akū de, 海水不波
terei necin buleku i adali, 其平如鏡
den de tafafi goro karaci, 登高遠望
hūwai seme jecen dalin akū, 茫無際涯
mederi fere oci nuhaliyan huru kekte kakta, 海底則凹凸高下
olhon ba i alin holo i adali, 如陸地之山谷

gasha gurgu orho moo, 禽獸草木
gemu olhon ba de banjimbi, 皆產於陸地
tuttu seme mederi doloi aššara tebure jaka, 然海中動植物
duwali hacin inu umesi largin, 種類亦甚繁
mederi jakarame tehe irgen, 濱海居民
mukei banin de dubifi, 習於水性
ajige jahūdai be selbime, 能駕小舟
julesi amasi gelecuke colkon gūwacihiyalacuka boljon i dolo yabume mutembi, 往來驚濤駭浪中
geli futa i dara be hūwaitafi, 又能以繩繫腰閒
mederi fere de šuseme wasibume mutembi, 縋入海底
banjire jakai baitalan bisirengge be ucaraha dari, 每遇生物之有用者
uthai gaifi, 輒取之
goro bade juweme tuweleme, 販運遠方
jiramin aisi be gaimbi, 以博厚利
ainci mederi dalin i niyalma, 蓋海濱之人
terei mederi be tuwarangge, 其視海也
usisi i usin be tuwara ci encu akū kai, 無異農夫之視田

mederi doloi aššara tebure jaka, 海中動植物
arbun durun banin giru, 形狀性質
olhon bade banjiha ci encu, 與產於陸地者異
ainci mederi muke de acanambidere, 蓋適於海水也
aika olhon bade guribume sindaci, 若移置陸地
banjime muterakū, 則不能生活
olhon ba de banjihangge, 猶產於陸地者
mederi dolo buribuci, 淹沒海中
bucerakūngge akū i adali kai, 則無有不死也

giyang yoo jū 江瑤柱 mederi sokji 海藻 hai du sung jakdan 海杜松
mederi i niyamala 海苔 mederi jakdan 海松 sengguji 水母
tarhūn 蛤 jin hai šu singgeri 金海鼠 gin we buren 錦渦
ajige tarhūn 蚶 kijimi 海參 šuru 珊瑚 tarhūn 蚌
fulgiyan buren 紅螺 gioi miyan ši wehe 菊面石 mederi yohan 海緜
mu li tarhūn 牡蠣 mederi sampa 龍蝦 malta 海馬 kalfini 比目魚
o nimaha [鱷?鱸?] ši giowei ming tarhūn 石決明 mederi gūlmahūn 烏賊
šeng tarhūn 蟶 mederi ujirhi 海貍 mederi hailun 海獺
dulan nimaha 鯊 hurugan 玳瑁 ajin nimaha 鱘 ging nimaha 鯨



不確定此字為何字。滿文作 o,則或為「鱷」字。

《滿蒙漢合璧教科書》第七冊第五十三課 腦

susai ilaci tacibure kicen, fehi, 第五十三課 腦

julgei fonde niyalmai ulhicun be, 古者以人之知覺
gemu niyaman be da obumbi sembi, 皆本於心
yargiyan oci niyaman senggi tucibure tetun ome, 實則心為發血之器
ulhicun i sekiyen, 而知覺之源
ainci fehi de holbombidere, 蓋屬於腦

fehi i dursun uju hoto i dergi meyen de jalupi, 腦體充塞頭顱上部
ton akū simen i sudala bifi, 有無數之神經
beyei gubci de hafurengge, 達於全體
talkiyan tonggo i gurun i gubci dendeme sindaha gese, 猶電線之分布全國
terei mejige be ishunde hafumbumbi, 以互通其消息
musei niyalma aššame arbušarangge bici, 吾人有所動作
fehi ci simen i sudala de selgiyefi, 則自腦傳令於神經
tanggū dursun be jorirengge, 以指揮百體
uheri kūwaran ci talkiyan be dendere kūwaran de ulara adali kai, 猶總局傳電於分局也
fintara gosiholoro nimere yocara, 痛楚疴癢
sukū yali de cunggūšara, 觸於肌膚
jilgan boco wa amtan, 聲色臭味
šan yasa angga oforo de siraci, 接於耳目口鼻
simen i sudala terei acinggiyame serebure be ulame, 則神經傳其感覺
fehi de hafurengge, 以達於腦
dendere kūwaran ci talkiyan be uheri kūwaran de ulara adali kai, 猶分局傳電於總局也

inenggi i sidende baita araci, 日間作事
fehi i hūsun ebereme ekiyeniyefi, 則腦力消耗
dobori urunakū amgame dedure be niyecembi, 夜必睡眠以補之
ajige jui i fehi i dursun jalure unde ofi, 童子腦體未充
amgara erin labdu oci acambi, 眠時宜多
se mutuha niyalma, 年長之人
dobori amgara de jakūn ajige erin i kemun obuhabi. 夜眠以八小時為度

《滿蒙漢合璧教科書》第七冊第五十二課 洞庭湖

susai juweci tacibure kicen, dung ting hū tenggin, 第五十二課 洞庭湖

cang giyang ula han šui muke i julergi, 江漢之南
siyang giyang ula yuwan šui i amargi de, 湘沅之北
geren muke i toktonohangge, 衆水所匯
uthai amba tenggin banjinahabi, 遂成巨湖
seibeni ci dung ting seme tukiyembihebi, 自昔稱曰洞庭
juwari bolori muke debeci, 夏秋水漲
geren tenggin holbome acara de, 諸湖聯合
abka be buliyame na be acinggiyara arbun bi, 有吞天撼地之勢
amasi eyeme amba ula de hafufi, 北流通大江
ba ling ni ba i emu hošo, 巴陵一角
niruha nirugan adali, 儼然圖畫
sargašarangge gemu yo yang leo taktu de tafafi, 遊者皆登岳陽樓
terei saikan de sartabumbi, 以賞其勝
tenggin i dolo giyūn šan alin bi, 湖中有君山
geren hada buren i adali, 諸峯如螺
mukei ninggude cokcohon, 屹立水上
tuwabun arbun ferguwecuke lakcahabi, 景狀奇絕

tenggin i muke debere fonde, 湖水漲時
šurdeme jakūn tanggū fulu ba hamime, 周幾八百餘里
edun dekdeme boljon jolhofi, 風起浪湧
mederi i dolo bisire adali, 如在海中
tuweri niyengniyeri muke gocici, 冬春水落
micihiyan ningge yooni jubki birgan ome, 則淺者悉為洲渚
terei ilhi inu ulan onggolo gese, 其次亦若溝港
tenggin i dulimba i filtahūn ningge, 湖心之空曠者
damu udu juwan ba dabala, 僅數十里耳

badarangga doro i orin duici aniya, 自光緒二十四年
yo jeo be hūdai darun obume neihe ci, 岳州闢為商埠
teni sukdun i jahūdai bifi tenggin dolo hahilame yabufi, 始有汽船駛行湖中
cang ša ba de hafume, 以達長沙
yaburengge ildun obuhabi. 行者便之

《滿蒙漢合璧教科書》第七冊第五十一課 嵩山

susai emuci tacibure kicen, sung šan alin, 第五十一課 嵩山

suwayan bira ci julesi, 自河以南
hūwai šui muke ci amasi, 淮以北
alin i den bime yebcungge, 山之高且秀者
sung šan alin ci dabarangge akū, 無過嵩
sung šan alin de tafara de juwe jugūn bi, 登嵩有二道
emu ningge wargi jugūn i wan sui feng hada ci, 一自西路萬歲峯
emu ningge dergi jugūn i lu yan' hada ci, 一自東路盧巖
lu yan' hada i jugūn duibuleci necin ja, 而盧巖之道較平易
sargašara niyalma labdu yabumbi, 游人多從之
juwe jugūn ishunde acaha manggi, 兩道交會後
amba ajige tiye liyang hiya hada be darici, 過大小鐵梁峽
fiyeleku minggan jakūru, 削壁千尋
wasihūn enggeleci fere akū, 下臨無地
wehe be šusileme doohan arame dulere de, 鑿石駕橋以過
mehume yohoron i dolo be tuwaci, 俯視壑中
[da]bkūri wehe dabkūri (golakū)[gūlakū?] i šumin, 疊石嶙峋
akjan kunggur seme talkiyan kūwar sere gese, 雷轟電劈
bonio monio i amcatame šuseme wasime muterakūngge kai, 猨猱所不能攀縋也
geli amasi tiyan' men duka be duleci, 又北過天門
juru hada dulimba ci lakcaha, 雙峯中斷
edun tugi terei sidenderi tucime dosimbi, 風雲出入其間
mudakiyame wargi amargi i baru oci, 折而西北
uthai dulimba hada i cokcihiyan de wesimbi, 乃上中峯之頂
ere tai ši sehengge kai, 此所謂太室也
yasa i hūsun be wacihiyame duin i baru tuwaci, 極目四顧
geren hada bombonome faidafi, 羣峯羅列
amasi bira eyen be karaci, 北望河流
hayame umiyesun i adali, 蜿蜒如帶
wasihūn šoo ši be hargašaci, 西瞻少室
yashangga hafuka ferguwecuke aldungga, 玲瓏瓌異
julgei niyalma kemuni tai ši šoo ši seme tukiyehengge, 古人嘗稱太室少室
turgun bikai. 有以也

《滿蒙漢合璧教科書》第七冊第二十七課 旅館

orin nadaci tacibure kicen, tatara kuren, 第二十七課 旅館

te cendeme gemungge hecen amba hoton i sidende sargašame, 今試遊於通都大邑間
terei tatara kuren de dosici, 入其旅館
nantuhūn (usihen)[usihin?] largin suwaliyata, 污溽繁雜
emu yamji teci ojorakū i gesengge, 若不可以一夕居者
ere yargiyan icihiyame dasarangge i sain akū, 此固經營者之不善
inu tatara antahasai siden i erdemu be tuwakiyarakū ci, 亦固旅客之不守公德
isiburengge bi, 而有以致之
an i niyalma boode tere de, 恆人家居
udu emu tetun emu jaka seme, 雖一器一物
gūnin de jebkeleme hairame karmarakūngge akū, 無不加意愛護
tatara kuren de isinaci, 至於旅館
kemuni gūnin i cihai nantuhūrame efuleme, 往往任意污毀
umai amala jiderengge de bodorakūngge, 曾不為後來者計
ainu, 何也
goidame tere ba waka seme, 以非久居之地
tuttu dahūme tuwašame hairarakū dabala, 故不復顧惜耳

seibeni šu sun jo tataha kuren i bade, 昔叔孫婼所館
udu emu inenggi seme, 雖一日
urunakū terei fajiran boo be dasame, 必葺其牆屋
yore nerginde teni isinjime saka i gese, 去之如始至
guwe io doo tatara boo de indehe dari, 郭有道每宿逆旅
uthai beye fusume erimbi, 輒自灑掃
genehe amala, 去後
niyalma isinjifi, 人至
sabuci, 見之
hendume, 曰
ere urunakū guwe io doo sikse indehe ba sembi, 此必郭有道昨宿處也
julgei niyalma i siden i erdemu be ujelerengge uttu, 古人之重公德也如此
musei jergingge i durun kemun wakao. 非吾輩之規範歟

《滿蒙漢合璧教科書》第六冊第三十四課 羣螘

gūsin duici tacibure kicen, geren yerhuwe, 第三十四課 羣螘

geren yerhuwe heliyen sebsehe be emgi jabcame ušafi yabure de, 羣螘共攢螳螂而走
heliyen sebsehe emgeri terei mayan be sidahiyaci, 螳螂一奮其臂
yerhuwe i sarbahūn tuherengge ton akū, 則螘之倒仆者無算
tuttu seme dahanduhai sarbahūn ofi dahanduhai ilifi, 然隨仆隨起
jabcame yaburengge da an i, 攢行如故
dubentele ušame yeru de dosimbuha, 卒曳入穴
lo halai tacikūi jui sabufi ferguwefi, 羅生見而怪之
sefu de fonjime, 問於師曰
heliyen sebsehe i amba bime etuhun i, 以螳螂之大且強
ainu yerhuwe de hafirabuha ni, 胡為見困於螘
sefu hendume, 師曰
emu yerhuwe i heliyen sebsehe deri duibuleci, 以一螘比螳螂
yerhuwe ajige bime heliyen sebsehe amba, 則螘小而螳螂大
minggan tanggū yerhuwe i heliyen sebsehe deri duibuleci, 以千百螘比螳螂
heliyen sebsehe komso bime yerhuwe labdu ome, 則螳螂小而螘大
tuttu abkai fejergi i umesi etuhun ningge, 故天下之最強者
geren i hūsun de isirengge akū, 莫如羣力
yala feniyen de ijilame muteci, 果能合羣
ai bakcilara babi sehebi. 何敵之有

《滿蒙漢合璧教科書》第六冊第十七課 荀灌

juwan nadaci tacibure kicen, hiyūn guwan, 第十七課 荀灌

hiyūn guwan serengge, 荀灌者
hiyūn sung ni sargan jui kai, 荀崧之女也
hiyūn sung hiyang ceng hoton i fu i saraci hafan ofi, 崧為襄城太守
du dzeng de kabufi, 為杜曾所圍
hūsun mohome jeku wacihiyara de, 力竭食盡
takūrsi takūrafi ši lan de aitubure be baiki sere de, 欲遣使求救於石覽
hiyūn guwan tere fonde juwan ilan se, 灌時年十三
uthai baturu haha udu juwan niyalma be turulame gaifi, 乃率勇士數十人
hoton dabame kaha be nushume dobori tucifi, 踰城突圍夜出
hūlhai fargara umesi turgen, 賊追甚急
hiyūn guwan coohai da coohai urse be kadalame ciralame 灌督厲將士
afaralame julesi yabume, 且戰且前
ildun de ši lan i jakade isinafi cooha baireo seme, 因詣覽乞師
geli sung ni funde bithe arafi, 又代崧作書
jeo fang de dara be baime, 求援於周訪
kemuni boljome ahūn deo ofi, 且約為兄弟
jeo fang coohai niyalma ilan minggan be unggifi, 訪遣兵三千人
ši lan i coohai emgi, 與石覽軍
gemu hiyūn sung be aitubume jidere be, 俱救崧
hūlha donjifi, 賊聞之
samsime yabuha. 散走

《滿蒙漢合璧教科書》第六冊第十五課 押忽大珠

tofohoci tacibure kicen, ya hū amba nicuhe, 第十五課 押忽大珠

wargi aiman i hūdai niyalma, 西域賈人
nicuhe be jafafi šang wen de uncame buki serengge bi, 有奉珠求售於尚文者
hūda ninju tumen be gaiki sere de, 索價六十萬
takara niyalma hendume, 識者曰
ere ya hū amba nicuhe sehengge kai, 此所謂押忽大珠也
ninju tumen i karulaci, 六十萬酬之
dabaha seci ojorakū sehede, 不為過矣
teceme ulame tuwame, 一坐傳觀
temšeme ferguwecuke obure de, 爭以為奇
šang wen fonjime, 文問曰
ere boobai be baitalafi ainambi sefi, 此寶作何用
jabume, 曰
ašuci kangkarakū ombi, 含之可不渴
šang wen hendume, 文曰
emu niyalma ašufi, 一人含之
juwan tumen niyalma kangkarakū oci, 十萬人不渴
unenggi boobai kai, 則誠寶也
aika emu nicuhe teile emu niyalma de tusa araci, 若一珠止濟一人
baitalan ojoro de emgeri heni kai, 為用已微矣
mini boobai sehengge, 吾之所謂寶者
bele jeku inu be, 米粟是也
emu inenggi jeterakū oci urumbi, 一日不食則飢
ilan inenggi jeterakū oci nimembi, 三日不食則疾
nadan inenggi oci bucembi, 七日則死
bici tanggū halai irgen elhe ombi, 有則百姓安
akū oci abkai fejergi facuhūn ombi, 無則天下亂
gungge baitalan i duibuleci, 以功用較之
aika tereci fulu akūn. 豈不愈於彼乎



按:尚文為元朝人。《元史》列傳第五十七有其列傳。

《滿蒙漢合璧教科書》第六冊第十四課 奇異植物

juwan duici tacibure kicen, ferguwecuke aldungga tebure jaka, 第十四課 奇異植物

aššara jaka oci ulhicun bihe gojime, 動物有知覺
tebure jaka oci tuttu waka, 而植物則否
tuttu seme tebure jaka i ulhicun, 然植物之知覺
ememu aššara jaka de adališarangge bi, 或有類於動物者
gala i heteme ikūri orho be cunggūšaci, 以手觸含羞草
terei abdaha uthai ikūfi, 其葉遂縮
gargan inu wasihūn labdahūn, 枝亦下垂
ere musei urse kemuni saburengge kai, 此吾人所常見也
geli umiyaha jafari orho sehengge bi, 又有所謂捕蟲草者
abdahai ninggude funiyehe bi, 葉上有毛
funiyehe i dolo šugi bi, 毛中有液
galman derhuwe i duwali, 蚊蠅之屬
emu erin terei funiyehe de cunggūšaci, 偶觸其毛
heteme jembi, 則卷而食之
goidahai wacihiyame singgefi, 積久盡消
jaka be jefi guwejihe de dosika adali, 如食物之入胃然
ememu ajige gūwaššan ihan i yali be maktaci, 或以小片牛肉投之
terei jeburengge galman derhuwe i adali, 其被食猶蚊蠅也
ai, 噫
inu ferguwecuke kai. 亦奇矣

《滿蒙漢合璧教科書》第五冊第二十課 祀蛇

orici tacibure kicen, meihe jukterengge, 第二十課 祀蛇

julergi ba nuhaliyan usihin, 南方卑溼
sukdun erinde fikiyame[=fiyakiyame?] teliyebume ofi, 氣候炎蒸
horonggo meihe banjimbi, 產毒蛇
endebume karcaci, 誤觸之
uthai niyalma be šešembi, 輒螫人
mentuhun irgen wara, 愚民不殺之
niyalmai jobolon be geteremburakū, 以除人害
hono gingguleme hūwa i enduri obumbi, 且奉為宅神
hacin inenggi de teisulefi gingguleme juktembi, 遇令節虔祀之
udu ajige juse ocibe gelhun akū curgirengge akū, 雖小兒無敢喧譁者
meihe umiyaha i duwali kai, 夫蛇,蟲類也
niyalma tumen jaka i ulhisu ofi, 人為萬物之靈
elemangga foroko ici hengkileme bethe bukdambi, 乃對之稽首屈膝
inu encu wakao, 不亦異乎
jai bithe hūlara niyalma, 至讀書之人
inu albatu an kooli be songkolombime wesihuleme dorolombi, 亦循陋俗而崇拜之
ele injeci ojoro dabala. 尤可笑已