《滿蒙漢合璧教科書》第四冊第三十八課 告假

gūsin jakūci tacibure kicen, šolo bairengge, 第三十八課　告假

šao tacikūi jui i banin gingguji nomhon, 邵生性謹愿
tacikū de dosici toktoho erin bi, 入學有定時
emu aniya funcetele, 積年餘
umai emu kemu sitahakū, 未嘗遲片刻
tacikūi dolo bisire de, 居學中
geli umesi kiceme sithūme, 又甚勤奮
sefu kemuni ini sain be maktaha bihe, 先生屢稱其賢
emu inenggi, 一日
geren tacikūi juse gemu giyangnara tanggin de wesifi, 諸生皆上講堂
damu šao tacikūi jui isinjihakū, 獨邵生不至
sefu hendume, 先生曰
šao tacikūi jui an i ucuri boljohon be ufararakū, 邵生素不失期
enenggi isinjirakūngge, 今日不至
urunakū turgun bikai sefi, 必有故也
wajinggala, 語未竟
fempilehe jasigan be jafame jihengge bi, 有持函來者
neifi tuwaci, 啟視之
šao tacikūi jui i šolo baire bithe kai. 則邵生請假書也

fudzi yekengge niyalma wesihun bulekušere jakade, 夫子大人尊鑒
gingguleme neilerengge, 敬啟者
_{tacikūi jui bi} sikse yamji tacikūi tanggin ci boode marire de, _學生昨晚自學堂回家
jugūn de huksidere aga be ucarafi, 途遇急雨
etuku adu wacihiyame usihifi, 衣服盡濕
enenggi erde ilire de uju yasa hūi seme, 今日早起頭目暈眩
ambula acanarakū babi, 殊覺不適
gūnici šahūrun sukdun de šahūrara turgun de isiburengge, 想係感受寒氣所致
mini emei gisun be dahafi boode heni majige teyefi, 承家慈之命在家少息
aliyaci nimeku de heni majige yebe oho manggi, 俟病稍愈
toktofi uthai tacikū de isinafi tacibure kicen be niyeceme taciki seme, 當即赴學補課
erei jalin cohotoi jasigan arafi šolo be baifi 用特修函請假
bairengge 伏祈
bulekušeme kimcireo seme, 鑒察
ginguleme 敬請
wesihun elhe be baime, 台安
tacikūi jui tere tere gingguji alibuha, 學生某某謹上
tere biyai tere inenggi. 某月某日

《滿蒙漢合璧教科書》第四冊第三十六課 纏足之害

gūsin ningguci tacibure kicen, bethe bohire jobolon, 第三十六課　纏足之害

niyalma duin gargan bi, 人有四肢
eden oci jadaha ombi, 缺之則廢
jocibuci nimembi, 傷之則病
nimehe jadahalaha niyalma, 病廢之人
jalan de jilacuka ojorongge kai, 世之所憫也
tuttu niyalmai gargan dursun be jociburengge bici, 故有戕人之肢體者
geren niyalma urunakū dangsimbi, 衆必斥之
fafun urunakū erulembi, 法必刑之
terei gosin akū be ubiyara dabala, 惡其不仁耳
ama eme juse be gosire de, 父母愛子
isinarakūngge akū, 無所不至
elemangga bethe bohire oshon be, 乃以纏足之虐
sargan jui de isibufi, 施於女子
beye dubentele nimeme jadahala seme, 使之終身病廢
ainahai ini sargan jui be gosirakū ni, 豈不愛其女哉
inu jalan i an kooli de dalibure gūnin dabala. 亦蔽於世俗之見耳


gūsin nadaci tacibure kicen, sirarangge, 第三十七課　續

banjire be karmara doro, 衛生之道
forgošome aššara be wesihun obumbi, 運動為上
bethe bohici okson yabure de mangga kai, 纏足則艱於行步矣
boo be dasara doro, 治家之道
kiceme suilara be wesihun obumbi, 勤勞為貴
bethe bohici jafame arara be sengguwembikai, 纏足則憚於操作矣
terei jobolon ojoro ambula, 其為害之大
sara de mangga waka be[?], 非難知也
damu jalan i sargan jui bisirengge, 乃世之有女者
kemuni tebcime obumbi, 猶忍為之
jalan de sargan gaijarangge, 世之娶妻者
kemuni urunakū baimbi, 猶必求之
udu beye dursun ulhiyen i yadalinggū, 雖身體日弱
booi baita ulhiyen i efujecibe, 家事日廢
umai heni majige gosirakū, 曾不少恤
inu ten i mentuhun seci ombikai. 亦可謂至愚也已

《滿蒙漢合璧教科書》第四冊第三十四課 慈烏夜啼

gūsin duici tacibure kicen, holon gaha dobori jilgarangge, 第三十四課　慈烏夜啼

holon gaha ini eme be ufarafi, 慈烏失其母
giyar gir nasara mudan be tucibufi, 啞啞吐哀音
inenggi dobori deyeme generakū, 晝夜不飛去
aniyalame fe bujan be tuwakiyame, 經年守故林
dobori dari dobori dulin de jilgahai, 夜夜夜半啼
donjirengge ede yasai muke tuhebufi, 聞者為沾襟
mujilen i dolo karu ulebure gūnin be, 心中如告訴
akūmbuhakū be alara adali, 未盡反哺心
eiten gasha ainahai eme akū, 百鳥豈無母
sini teile nasame gasara šumin ombini, 爾獨哀怨深
toktofi emei baili ujen inu, 應是母慈重
simbe akaha seme alimbaharakū, 使爾悲不任
seibeni u ki ojorongge bi, 昔有吳起者
eme akūha de sinagan de generakū, 母沒喪不臨
ai ere jergi niyalma, 嗟哉斯徒輩
ini mujilen gasha de isirakū, 其心不如禽
holon gaha dahūme holon gaha, 慈烏復慈烏
gasha dolo i dzeng šen ombikai. 鳥中之曾參

《滿蒙漢合璧教科書》第四冊第三十三課 烏

gūsin ilaci tacibure kicen, gaha, 第三十三課　烏

gahacin den deyeme muterakū ofi, 老烏不能高飛
šun dositala feye i dolo teme, 終日處巢中
monggon sampi gorokon tuwame, 伸首遙望
u u guwendehei, 嗚嗚而鳴
ajige gaha kemuni tucifi jemengge be baime, 小烏常出覓食
baharangge bici, 有所得
urunakū ašume bederefi neneme ulebumbi, 必銜歸先哺之
ede sefu tacikūi jusei baru alame hendume, 先生語學生曰
gaha, ajige gasha inu, 烏小鳥也
hono niyaman de hajilara be sara bade, 尚知愛親
niyalma ama eme de, 人於父母
hiyoošulame ujime muterakū ohode, 不能孝養
ajige gasha de isirakū kai. 則小鳥之不如矣

《滿蒙漢合璧教科書》第四冊第三十一課 勿謾語

gūsin emuci tacibure kicen, ume eitereme gisurere, 第三十一課　勿謾語

sy ma guwang ni ajigen i fonde, 司馬光幼時
ini eyun de emgi sirasha be jafame efire de, 與其姊共弄胡桃
terei sukū be fuyeki seci, 欲脫其皮
mutehekū, 不得
eyun genefi, 姊去
takūršara hehe fuifuhe muke i tuilefi, 婢以湯脫之
sy ma guwang ambula urgunjefi, 光大喜
jafame eyun de alanafi, 持往告姊曰
bi sukū be fuyeme mutembikai sehede, 吾能脫之矣
ama wakašame hendume, 父呵曰
ajige jui ainu eitereme gisureci ombi sehe, 小子何得謾語
sy ma guwang tereci endebuku be halaha, 光自是改過
beye dubetele eitereme gisurere ba akū. 終身無謾語

《滿蒙漢合璧教科書》第四冊第三十課 驢

gūsici tacibure kicen, eihen, 第三十課　驢

eihen tasha i sukū be buheliyefi, 驢蒙虎皮
geren gurgu kūlibufi, 羣獸畏之
gelhun akū hanci fimerengge akū, 無敢近者
eihen beye arga bahabi seme urgunjefi, 驢自喜得計
erindari tucifi feksime, 時時出行
erei geren gurgu be kūlifi, 以威羣獸
emu inenggi tasha de ucarafi, 一日遇虎
tasha imbe emu duwali ombidere, 虎以為同類也
baihanafi emgi sargašaki serede, 將就而與遊
eihen ambula gūwacihiyalahabi, 驢駭極
den murafi, 大鳴
tashai sukū be waliyafi ukafi, 棄皮而遁
ududu bade gelhun akū teyehekū, 數里不敢息
dobi ucarafi yekeršefi, 狐見而嘲之
hendume, 曰
si inu enenggi bio, 爾亦有今日乎
enenggi sini tasha be gelerengge, 今日爾之畏虎
sikse gurgu i simbe gelere adali kai. 猶昨日獸之畏爾矣

《滿蒙漢合璧教科書》第四冊第二十九課 刻舟求劍

orin uyuci tacibure kicen, jahūdai be folofi dabcikū be bairengge, 第二十九課　刻舟求劍

seibeni cu gurun i niyalma ula de doorengge bi, 昔楚人有渡江者
dulimbai eyen de isinara de, 及中流
ini dabcikū be tuhefi, 墜其劍
ekšeme ošoho i terei taltan be folofi, 急以爪刻其舷
hendume, 曰
ere mini dabcikū ereci tuheke kai sehe, 此吾劍所從墜也
dalin de isinjiha manggi, 至岸
uthai foloho baci, 遂從其所刻處
muke de furifi baihai, 沒水求之
naranggi bahakū, 卒不得
šuruci niyalma ini baru hendume, 舟人謂之曰
jahūdai yabuha gojime dabcikū yabuhakū, 舟行劍不行
agu tuheke dabcikū be bahaki serede, 君欲得墜劍
dulimbai eyen de amasi marime baici ombikai, 其返求之中流乎
cu gurun i niyalma teni ulhihebi. 楚人始悟